کار عملی : تنظیم مصاحبه شکاف نسل یکی از مسائلی پیچیده جامعه ما است که امروزه مطرح است و مطالعاتی در این باب شده و صاحبنظران عقاید مختلفی را ابراز کرده اند.شکاف نسل در منطقه آزربایجان نیز وجود دارد و یکی از مسائل پیشروی شهرهای منطقه به شمار می آید.در این باب مصاحبه ای را با دکتر دادخواه کارشناس ارشد جامعه شناسی و استاد دانشگاه ترتیب داده ایم. سوال:  لطفا خودتان را معرفی کنید ؟ دکتر : بنده مامعلی دادخواه هستم کارشناس ارشد جامعه شناسی،استاد دانشگاه های استان و عضو شورای شهر زنجان. سوال : آقای دکتر لطفا نسل را تعریف کرده و شکاف نسل را توضی دهید ؟ دکتر : نسل به افرادی اطلاق می شود که در یک بازه زمانی و با تاریخ و ارزش های یک سان زندگی می کنند .هرگاه نسلی که در دوره و زمینه اجتماعی مشابه زندگی و به لحاظ نسلی با تفاوت کم در یک مقطع تاریخی در مقایسع با نسل گذشته بدون تفاوت باشند به آن انطباق نسل گویند و هر گاه با تفاوتهای کمی وجو داشته باشد و اختلافات کمتر از تشابها باشد تفاوت نسل و زمانی که در بینش و گرایشات و از نظر ارزشی و رفتار ها تفاوت زیاد باشد در آن صور ما می گوییم شکاف نسل به و جود آمده است.اگر شدید تر از این مورد باشد و سیستم قبل را نفی و اعراض بکند به آن گسست نسل می گوییم و امروزه با توجه به تحقیق های میدانی صورت گرفته مشخص شده است در جامعه ما شکاف نسل وجود دارد. سوال : پس آقای دکتر از نظر شما شکاف نسل در جامعه ما وجود دارد.به نظرتان مهم ترین دلایل این امر چیست ؟ جامعه ما در طول 100 ساله اخیر تحولات بسیاری را بر خود دیده است.از زمان مشروطه به این سو در جامعه ایران تحولات سیاسی،اجتماعی،فرهنگی بسیار روی داده است و خصوصا در بعد از انقلاب اسلامی و هشت سال جن و همچنین تحولات سریع در حوزه ارتباطات و جهانی شدن موجبات این امر را تسریع و پید آورده است. آدرنو معتقد است اگر نسلی(15 تا 25 سال)در برهه تاریخی در معرض تغییرات زیاد قرار بگیرد و نگرش ها را تغییر دهد شکاف نسل بیشتر خواهد شد.ما بعد از انقلاب سه نسل داشته ایم.نسل میانسال در انقلاب.نسلی که حضور فعال در انقلاب داشتند و نسلی که در انقلاب کم سن و سال بودن و امروزه نسل سوم جامعه را می سازند.نسل سوم نه خاطه ای از انقلاب دارد و نه از جنگ و به دلیل سرعت بالای تغییرات در طی 10 ساله اخیر و مسائل جهانی شدن این نسل بیشترین تغییرات را به خود دیده است.نسل سوم نسلی جهان گرا،تنوعطلب،آزادی خواه،متکثر اندیش دارای مطالبات زیاد است و گروه های مرجع متوعی دارد.گیدنز معتقد است نسل جدید در معرض اطلاعات و مقابل ارتباطات هر روز داده هایی را می گیرد و هویت خود را باز تعریف می کند و زندگی خود را تغییر می دهد.این نسل بیشتر زمینی می اندیشده ..... (صحبتشان را قطع میکنم)آیا اندیشه زمینی با با ارزش  های جامعه ما در تعارض نیست ؟ جنبه های معنوی هم دارد ولی خط کشی ها گذشته در مورد مسائل مختلف،قشر بندی،محل سکونت و غیره را نسل امروز قبول ندارد.آنها دارای شبکه های اجتماعی و ارزش های فرا مادی را بهتر و بیشتر از گذشته می پزیرد مانند آزادی خواهی،آراستگی ،حس زیبایی شناسی،محیط زیست و... سوال-آیا مطالب عنوان شده در تعارض ما ارزش های ایرانی-اسلامی نیست ؟ دکتر : من این را قبول ندارم.آنها ارزش های دینی و اسلامی خود را قبول دارند.دین گرایی.اعتقاد به آخرت و... را قبول دارند اما در بعد نگرش و رفتار با نسل گذشته متفاوت هستند. سوال : ایا شما شکاف نسل را در منطقه آزربایجان قبول دارید ؟ دکتر : آزرباجان جزیی از ایران است و هویت قومی و ملی ما جدا از هم نیستند و پایه و سرنوشت مشترکی دارند.شکاف نسل در منطقه آزربایجان وجود دارد و در مناطق شهری نسبت به روستایی بیشتر است. سوال : برای مقابله با جنگ نرم دشمن تاکید می شود برای تقویت هویت ملی باید هویت های قومی تقویت شوند.نظر شما در این مورد چیست ؟ دکتر : در عصر جهانی شدن که جهان تعامل فر هنگ ها است نمی توان دروازه های خود را بر روی دیگرا بست چرا که دیگران هم نتوانستند.نباد هویت های قومی را در مقابل هویت ملی قرار داد همچنین هویت ملی را در مقابل هویت جهانی.اینها تاثیرت متقابلی بر روی یکدیگر دارند.ما با تکیه بر فرهنگ ملی و قومی و با عرق ملی و تولیدات فرهنگی در عرصه فرهنگی کشور باید این حوزه را تقویت کنیم.مقابله در مقابله هویت جهانی تنها با حرف امکان پزیر نیست و باید در عمل بروز پیدا کند.در بازار جهانی باید با تولیدات فرهنگی میتوان به رقابت پرداخت و در غیر این صور ما با آنها رقابت پزیری نخواهیم داشت.ما باید زمینه پزیرش هویتهای قومی و ملی را طوری منسجم کنیم تا در فرایند جامعه پزیری  فرد هویت سیاسی،اجتماعی،قومی و ملی اش را کسب کند و در عرصه جهانی هم حرفی برای گفتن داشته باشد. سوال : آقای دکتر با توجه به اینکه شکاف نسل بیشتر در حوزه ارزشی و فرهنگ نمود پیدا می کند و قسمت اعظم فرهنگ هر ملتی را زبان آن تشکیل میدهد به طوری که زبان اساسی ترین بعد شناخت هر ملتی است.اهمیت زبان مطرح می شود طوریکه حتی یونسکو سال و روزی را روز زبان ها مینامد.به نظر می رسد در منطقه ما جووانان و نو جوانان از زبان مادری خود فاصله گرفته اند.آیا شما این موضوع را قبول دارید؟دلایل خود را بیان کنید؟ دکتر : شاید در فرایند فرهنگ پزیری فرد به زبان فارسی صحبت کند اما در فرایندی ربان مادری خود را کسب کرده است..... (حرفشان را قطع می کنم)ببینید آقای دکتر والدین کودکان را از صحبت به زبان مادری منع می کنند و مطمئنا در آینده آنها احساس بیگانگی خواهند کرد دکتر ادامه می دهد : این مسئله در حد بحرانی نیست.زبان مهم ترین عنصر فرهنگی هر قومی است و بی تفاوتی و بی توجهی به زبان قومی به دلیل وجو زبان مسلط و با توزیع نا متوازن قدرت سیاسی،فرهنگی در سطح کشور سبب کم توجهی به سایر زبان ها میشود و افراد خود را به زبان اول که دارای قدرت است نزدیک میکنند و آن را نوعی ارزش میپندارند و به نوعی زبان های قومی تحقیر می شوند که آن در حوزه ادبیات و موسیقی و شعر و اثار هنری دیگر آن قوم نیز خود را نشان می دهد. سوال : اقای دکتر با توجه به تولیدات فرهنگی به نظر می رسد با در تولیدات زبانی و تولید واژه هم این مشکل را داریم.و ما اساسا تولید واژه نداریم.ایا این باعث اضمحلال زبان نمی شود؟ دکتر : نخیر.زبان ها واژگانی را می گیرند و واژگانی را می دهند و آنها تکامل پیدا می کنند. و این تغییرات در راستای تقویت زبان ها انجام می گیرد..... (صحبتشان را قطع میکنم)ایا این تغییرات از نظر شما منفی نیست؟ نخیر این تغییرا با توجه به تعامل هویت ها در عرصه جهانی اتفاق می افتد و باعث تقویت زبان هاست. این ایرادی ندارد که واژه ای که در دیگر کشور استفاده میشود را ما نیز به کار ببریم. اقای دکتر بابت وقتی که در اختیار ما قرار دادید از شما سپاسگزاریم.